Vükiped


Benokömö ini Vükiped: sikloped libik, keli alan dalon redakön.

Vükiped Volapükik äprimon tü 2004 yanul 27id; atimo pabevobons is yegeds 127,279.
(Yegeds mödik pejäfons fa nünömaprogram itjäfidik)

Yeged adelo pevälöl

Edgar Allan Poe 1848.png

Hiel Edgar Allan Poe (1809 yanul 19 - 1849 tobul 7) äbinom poedan, lautan, redakan, literatikrütan ä bal duganas Mufa Romatik Lamerikänik. Sevädik pato sekü konots klänöfa e ledredöfa, el Poe äbinom balan konotilautanas Lamerikänik balid, äsi balan fatanas konota poldik e konota midunik. Anikans lecedons omi balani lautanas magälaliterata nolavik.

El Poe pämotom in Boston. Pals omik ädeadons ven äbinom nog yunik, e pälasumom fa els John e Frances Allan in Richmond, Virginia. Us (e dü yels anik in Linglän) pädugälom ed äglofom bevü lieg tefädik, do neai pädaoptom calöfiko fa els Allans. Pos brefüp in niver di Virginia e steifül leigo brefüpik ad primön karieri militik, el Poe ed els Allans äditons de ods. Lautanakarier ela Poe äprimon mükiko me poedotakonlet tiädü Tamerlane and Other Poems (Hiel Tamerlan e Poedots Votik; 1827); pla nem lautana päpenon te: „fa men di Boston“. El Poe äfealotädom lü Baltimore ad lödön kobü röletans anik ed ävotükom vobi okik de poed ad prosad. Ün yulul yela 1835, ävedom yufaredakan gaseda: Southern Literary Messenger in Richmond, kö äyufom ad mödükumön bonedamis ed äprimom ad völfön stüli lönik oka literatikrüta. Ün yel ot ämatikom ko jiel Virginia Clemm: jiköst 13yelik oka. Pos lekoned no benosekik: The Narrative of Arthur Gordon Pym of Nantucket (= Konot hiela Arthur Gordon Pym se Nantucket), el Poe äjafom konetakonleti balid oka: Tales of the Grotesque and Arabesque (Konots Grotäta e Larabäta) ün 1839. Ün yanul yela 1845, el Poe äpübom poedoti: The Raven (Rab), kel ägeton benoseki sunädik, ab pos yels te tels jimatan omik: Virginia ädeadof sekü ftisid (1847 yanul 30). El Poe äbetikom dönumatikami, ab neai äjenöfükom tiketi at. Tü 1849 tobul 7, el Poe ädeadom bäldotü lifayels 40 in Baltimore. Kod deadama omik no sevädon to mobs mödik (lalkohol, drogs, kolerad, rabiät, oksasen (ba pecänidöl ko oksasenasteifül omik yelü 1848), ftisid, ladamaläd, breinamaläd e votiks. (Yeged lölik)

Magod avigo pevälöl

LimburgiänZeelandZeelandZeelandZeelandZeelandGelderlandZuid-HollandZuid-HollandNoord-HollandNoord-HollandNoord-HollandNoord-HollandUtrechtFlevolandFlevolandOverijsselDrentheGroningenGroningenGroningenFrisänFrisänFrisänFrisänFrisänFrisänFrisänNolüda⸗BrabänSint EustatiusSint EustatiusSabaSabaBonaireBonaireBonaire
Kaed välovik provinas Nedäna (2019). Nisuls Nedäna karibik no ledutons lü provin.

Sevol-li, ...

Leyans veütikün

Coged dela

Kötetavan famik: ‚Joseph Lister‛ (1827-1921) pävokom seimna ün neit fa man vemo liegik. Atan ägetedom ko seifs e plons mödiks sanani ün slip balid omik petupöli:

„Ag! o ‚doctor‛! senob obi so lejekiko badiko, kredob, das deadob.“

Sanan ävestigom malädani, e pos vestig äsagom nenmiseriko: „Elautol-li ya tästumi olik?“

„No!“ malädan ägespikom äpaelikölo. „Cedol-li üfo, das ...“

„Lio notaran olik panemom-li?“

„Söl X binon notaran obik, ab, o ‚professor‛ gudikün obik!...“

„Büedolöd vokön omi!“

„Lebegolöd ole, o ‚professor‛! binob nog so yunik.“

„Büedolöd kömön omi, ed i fati olik e sonis bofik olik!“

„Mutob-li täno deadön jenöfiko?“

„Nö! ab no vilob binön viktim balik, kel peramenom fa ol aneito se bed okik demü nos.“

Volapükagased pro Nedänapükans 1951, nüm: 4, pad: 13.

Kis binon-li Volapük?

de Erklärungen für Deutschsprechende
en Clarification for English speakers
eo Klarigo por Esperanto-parolantoj
es Aclaración para hispanohablantes
fr Explications pour francophones
it Spiegazioni in lingua italiana
ja 日本語話者の皆様へ
nl Uitleg voor Nederlandstaligen
pl Objaśnienia dla polskojęzycznych
ru Объяснение для русскоговорящих
Svistaproyegs
Vükiped Vükiped
Sikloped libik
Vükivödabuk Vükivödabuk
Vödabuk ä vödadiv
mödapükik
Vükibuks Vükibuks
Tidabuks glatik
Vükisots Vükisots
Registar pro nima-
e planasots dabinöls
Vükiniver Vükiniver
Tidastums e
tidaduns glatiks
Vüsisaitots Vükisaitot
Konlet saitotas
Vükifonät Vükifonät
Bukem ninäda
libik
Vükinuns Vükinuns
Nuns ninädalibik
lätikün
Kobädikos Kobädikos
Nünamakanäds
kobädik
Meta-Wiki Meta⸗Vüki
Kevoböp pro proyegs
valik fünoda: Wikimedia